భారతదేశంలో 2026 అక్టోబర్ 15 నాటికి రామ్సర్ ప్రదేశాల సంఖ్య 103కు చేరింది. ఈ ఏడాది కొత్తగా చేరిన ఏడు ప్రదేశాలు గుజరాత్, ఉత్తరప్రదేశ్, అరుణాచల్ ప్రదేశ్, చండీగఢ్ ప్రాంతాల్లో ఉన్నాయి.
🌏 రామ్సర్ ఒప్పందం – సంక్షిప్త సమాచారం
- రామ్సర్ ఒప్పందం: చిత్తడి నేలల సంరక్షణకు సంబంధించిన అంతర్జాతీయ ఒప్పందం.
- సంతకం చేసిన ప్రదేశం: రామ్సర్, ఇరాన్.
- ఒప్పందం కుదిరిన సంవత్సరం: 1971.
- భారతదేశం ఒప్పందంలో చేరిన సంవత్సరం: 1982.
- ప్రపంచ చిత్తడి నేలల దినోత్సవం: ఫిబ్రవరి 2.
- రామ్సర్ ప్రదేశం: అంతర్జాతీయ ప్రాముఖ్యత కలిగిన చిత్తడి నేల.
103వది – సౌజ్ ఝీల్ (Sauj Jheel)
- రామ్సర్ సైట్ నం. 2603రాష్ట్రం: ఉత్తరప్రదేశ్
- జిల్లా: మెయిన్పురి
- ప్రకటన తేదీ: 15 అక్టోబర్ 2026
- విస్తీర్ణం: సుమారు 40.76 హెక్టార్లు.
- గంగా నది వరద మైదానంలో ఉన్న లోతు తక్కువైన సరస్సు.
- 30,000కు పైగా నీటిపక్షులకు ఆవాసం కల్పిస్తుంది.
- ప్రధాన పక్షులు: సారస్ క్రేన్, గ్రేటర్ స్పాటెడ్ ఈగిల్.
- పవిత్ర కమలం (Nelumbo nucifera), అడవి చెరకు వంటి వృక్షజాతులు కనిపిస్తాయి.
- సమీపంలోని సామన్ పక్షుల అభయారణ్యంతో పర్యావరణ అనుసంధానం కలిగి ఉంది.
102వది – సుఖ్నా వెట్ల్యాండ్ (Sukhna Wetland)
- చండీగఢ్లో తొలి రామ్సర్ ప్రదేశం
- రామ్సర్ సైట్ నం. 2602ప్రాంతం: చండీగఢ్ కేంద్రపాలిత ప్రాంతం.
- ప్రకటన తేదీ: 15 అక్టోబర్ 2026.
- విస్తీర్ణం: సుమారు 199.51 హెక్టార్లు.
- ఔటర్ హిమాలయాల పాదప్రాంతంలో ఉన్న పట్టణ పరిసర జలాశయం.
- ప్రధాన పక్షులు: కామన్ పోచార్డ్, పల్లాస్ ఫిష్ ఈగిల్.
- బ్లాక్ పాండ్ టర్టిల్ వంటి అంతరించిపోయే ప్రమాదంలో ఉన్న సరీసృపాలకు కూడా ఆవాసం.
- పరిసర ప్రాంతాల నుంచి వచ్చే అవక్షేపాలు, ఆక్రమణ వృక్షజాతుల నియంత్రణ ఈ ప్రాంత నిర్వహణలో ముఖ్యమైన అంశాలు.
101వది – గ్లావ్ సరస్సు (Glaw Lake)
- అరుణాచల్ ప్రదేశ్లో తొలి రామ్సర్ ప్రదేశం
- రామ్సర్ సైట్ నం. 2597రాష్ట్రం: అరుణాచల్ ప్రదేశ్.
- జిల్లా: లోహిత్.
- ప్రకటన తేదీ: 3 ఆగస్టు 2026.
- విస్తీర్ణం: సుమారు 128.98 హెక్టార్లు.
- తూర్పు హిమాలయాల్లోని కమ్లాంగ్ టైగర్ రిజర్వ్, వన్యప్రాణి అభయారణ్యంలో ఉంది.
- పర్వతాల నుంచి వచ్చే నిరంతర ప్రవాహాల ద్వారా నీరు అందుతుంది.
- సరస్సు, దాని పరిసర ప్రాంతాల్లో 150కు పైగా వృక్ష జాతులు, 49 ఆర్కిడ్ జాతులు నమోదయ్యాయి.
- ప్రధాన పక్షి: వైట్-బెల్లీడ్ హెరాన్ — అత్యంత ప్రమాదంలో ఉన్న పక్షి జాతి.
- విస్తృత రిజర్వ్ ప్రాంతంలో పులి, చిరుత, క్లౌడెడ్ లెపర్డ్, స్నో లెపర్డ్ వంటి పెద్ద పిల్లి జాతులు ఉన్నాయి.
- స్థానిక మిష్మీ సమాజానికి ఈ సరస్సుకు సాంస్కృతిక ప్రాముఖ్యత కూడా ఉంది.
100వది – జై ప్రకాశ్ నారాయణ్ పక్షుల అభయారణ్యం (సుర్హా తాల్)
- భారతదేశపు 100వ రామ్సర్ ప్రదేశం
- రామ్సర్ సైట్ నం. 2595రాష్ట్రం: ఉత్తరప్రదేశ్.
- జిల్లా: బల్లియా.
- ప్రకటన తేదీ: 5 జూన్ 2026.
- విస్తీర్ణం: సుమారు 3,432 హెక్టార్లు.
- సుర్హా తాల్ పేరుతో కూడా ప్రసిద్ధి.
- గంగా నది పాత వంపు నుంచి ఏర్పడిన మంచినీటి ఆక్స్బో సరస్సు.
- సుమారు 221 వృక్ష జాతులు, 66 చేపల జాతులు నమోదయ్యాయి.
- ప్రధాన జీవజాతులు: ఫిషింగ్ క్యాట్, కామన్ పోచార్డ్.
- చేపల వనరులు, నీటిపక్షులు, స్థానిక జీవవైవిధ్య పరిరక్షణలో ముఖ్యమైనది.
99వది – శేఖా ఝీల్ పక్షుల అభయారణ్యం (Shekha Jheel)
- రామ్సర్ సైట్ నం. 2594రాష్ట్రం: ఉత్తరప్రదేశ్.
- జిల్లా: అలీగఢ్.
- ప్రకటన తేదీ: 21–22 ఏప్రిల్ 2026.
- విస్తీర్ణం: సుమారు 40.31 హెక్టార్లు.
- ఎగువ గంగా కాలువ నిర్మాణంతో ఏర్పడిన ప్రాంతంతో సంబంధం ఉన్న చిత్తడి నేల.
- మొత్తం 249 పక్షి జాతులు నమోదయ్యాయి; వాటిలో 62 చిత్తడి నేలలపై ఆధారపడినవి.
- ప్రధాన పక్షులు: సారస్ క్రేన్, ఇండియన్ రివర్ టెర్న్.
- మూడు ప్రమాదంలో ఉన్న తాబేలు జాతులకు సంబంధించిన నివేదికలు కూడా ఉన్నాయి.
- వలస పక్షులకు ఆహారం, విశ్రాంతి, నివాసం అందించే ప్రాంతం.
98వది – పట్నా పక్షుల అభయారణ్యం (Patna Bird Sanctuary)
- రామ్సర్ సైట్ నం. 2589రాష్ట్రం: ఉత్తరప్రదేశ్.
- జిల్లా: ఏటా.
- ప్రకటన తేదీ: 30 జనవరి 2026.
- విస్తీర్ణం: సుమారు 108.86 హెక్టార్లు.
- మంచినీటి చిత్తడి నేలలు, అడవులు, గడ్డి భూములు కలిగి ఉంది.
- 178 పక్షి జాతులు, 252 వృక్ష జాతులు నమోదయ్యాయి.
- మగ్గర్ మొసలి (Crocodylus palustris) వంటి జీవులకు ఆవాసం.
- వలస పక్షులు, స్థానిక పక్షుల సంరక్షణకు ప్రాధాన్యం.
- ఆక్రమణ వృక్షజాతుల తొలగింపు, పర్యాటక కార్యకలాపాల నియంత్రణ వంటి చర్యలు చేపట్టబడుతున్నాయి.
97వది – ఛరి-ధండ్ (Chhari-Dhand)
- గుజరాత్లో ఐదవ రామ్సర్ ప్రదేశం
- రామ్సర్ సైట్ నం. 2588రాష్ట్రం: గుజరాత్.
- జిల్లా: కచ్.
- ప్రకటన తేదీ: 30 జనవరి 2026.
- విస్తీర్ణం: సుమారు 22,700 హెక్టార్లు.
- బన్ని గడ్డి భూములు, కచ్ ఉప్పు మైదానాల మధ్య ఉన్న కాలానుగుణ లవణీయ చిత్తడి నేల.
- వర్షాకాలంలో నీటితో నిండి అనేక జీవజాతులకు ఆవాసాలను ఏర్పరుస్తుంది.
- ప్రధాన పక్షులు: కామన్ క్రేన్, సోషియబుల్ ల్యాప్వింగ్, కామన్ పోచార్డ్.
- ప్రతి శీతాకాలంలో సుమారు 30,000 కామన్ క్రేన్లు ఇక్కడికి వస్తాయి.
- భారతీయ గుగ్గులు (Commiphora wightii) వంటి అరుదైన వృక్షజాతులు కనిపిస్తాయి.
- ఆక్రమణ జాతుల నియంత్రణ, చిత్తడి నేల పునరుద్ధరణ దీర్ఘకాలిక సంరక్షణలో ముఖ్యమైనవి.
📌 ఏడు ప్రదేశాల సంక్షిప్త పట్టిక
సంఖ్య | రామ్సర్ ప్రదేశం | రాష్ట్రం / ప్రాంతం | ప్రత్యేకత |
|---|---|---|---|
103 | సౌజ్ ఝీల్ | ఉత్తరప్రదేశ్ | 30,000కు పైగా నీటిపక్షులు |
102 | సుఖ్నా వెట్ల్యాండ్ | చండీగఢ్ | చండీగఢ్లో తొలి రామ్సర్ ప్రదేశం |
101 | గ్లావ్ సరస్సు | అరుణాచల్ ప్రదేశ్ | రాష్ట్రంలో తొలి రామ్సర్ ప్రదేశం |
100 | సుర్హా తాల్ | ఉత్తరప్రదేశ్ | భారతదేశపు 100వ రామ్సర్ ప్రదేశం |
99 | శేఖా ఝీల్ | ఉత్తరప్రదేశ్ | 249 పక్షి జాతులు |
98 | పట్నా పక్షుల అభయారణ్యం | ఉత్తరప్రదేశ్ | 178 పక్షి, 252 వృక్ష జాతులు |
97 | ఛరి-ధండ్ | గుజరాత్ | సుమారు 30,000 కామన్ క్రేన్లు |










