జీ-20 దేశాధినేతల 20వ శిఖరాగ్ర సమావేశం 2025 నవంబర్ 22–23 తేదీల్లో దక్షిణాఫ్రికాలోని జోహన్నెస్‌బర్గ్‌లో జరిగింది. ఆఫ్రికా ఖండంలో తొలిసారిగా జీ-20 దేశాధినేతల శిఖరాగ్ర సమావేశం నిర్వహించడం ఈ సమావేశం ప్రత్యేకత.
దక్షిణాఫ్రికా అధ్యక్షుడు సిరిల్ రామఫోసా అధ్యక్షతన జరిగిన ఈ సమావేశం “Solidarity, Equality and Sustainability” (సంఘీభావం, సమానత్వం, సుస్థిరత) అనే ఇతివృత్తంతో నిర్వహించబడింది.
🌍 జీ-20 అంటే ఏమిటి?
జీ-20 (Group of Twenty) అనేది ప్రపంచంలోని ప్రధాన అభివృద్ధి చెందిన, అభివృద్ధి చెందుతున్న ఆర్థిక వ్యవస్థల మధ్య ఆర్థిక సహకారం, విధాన సమన్వయం కోసం ఏర్పడిన అంతర్జాతీయ వేదిక.
ఏర్పాటు: 1999లో ఆసియా ఆర్థిక సంక్షోభం అనంతరం.
ప్రారంభ లక్ష్యం: అంతర్జాతీయ ఆర్థిక స్థిరత్వం, ఆర్థిక విధానాలపై చర్చలు.
దేశాధినేతల స్థాయి శిఖరాగ్ర సమావేశాలు: 2008 నుంచి.
ప్రస్తుత సభ్యత్వం: 19 దేశాలు + యూరోపియన్ యూనియన్ + ఆఫ్రికన్ యూనియన్ = 21 సభ్యులు.
ప్రధాన కార్యాలయం: శాశ్వత ప్రధాన కార్యాలయం లేదు.
స్వభావం: అంతర్జాతీయ ఆర్థిక సహకార వేదిక; ఇది ఒప్పందాల ఆధారంగా ఏర్పడిన శాశ్వత సంస్థ కాదు.
🌐 జీ-20 సభ్య దేశాల జాబితా
జీ-20లో 19 దేశాలతో పాటు రెండు ప్రాంతీయ సంస్థలు సభ్యులుగా ఉన్నాయి. కాబట్టి మొత్తం సభ్యుల సంఖ్య 21.
19 సభ్య దేశాలు:
అర్జెంటీనా (Argentina)
ఆస్ట్రేలియా (Australia)
బ్రెజిల్ (Brazil)
కెనడా (Canada)
చైనా (China)
ఫ్రాన్స్ (France)
జర్మనీ (Germany)
భారతదేశం (India)
ఇండోనేషియా (Indonesia)
ఇటలీ (Italy)
జపాన్ (Japan)
మెక్సికో (Mexico)
రష్యా (Russia)
సౌదీ అరేబియా (Saudi Arabia)
దక్షిణాఫ్రికా (South Africa)
దక్షిణ కొరియా (South Korea)
టర్కియే (Türkiye)
యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్ (United Kingdom)
అమెరికా (United States)
రెండు ప్రాంతీయ సంస్థలు:
యూరోపియన్ యూనియన్ (European Union – EU)
ఆఫ్రికన్ యూనియన్ (African Union – AU)
గుర్తుంచుకోండి: 19 దేశాలు + EU + AU = మొత్తం 21 సభ్యులు. EU, AU దేశాలు కావు; అవి ప్రాంతీయ సంస్థలు.
📅 జీ-20 సభ్యత్వం – చేరిన సంవత్సరాలు
1999లో జీ-20 ఏర్పడినప్పుడు 19 దేశాలు, యూరోపియన్ యూనియన్ (EU) ప్రారంభ సభ్యులుగా ఉన్నాయి. 2023లో ఆఫ్రికన్ యూనియన్ (AU)కు శాశ్వత సభ్యత్వం కల్పించారు.
సభ్యుడు | చేరిన సంవత్సరం / స్థితి |
|---|---|
అర్జెంటీనా | 1999 – వ్యవస్థాపక సభ్యుడు |
ఆస్ట్రేలియా | 1999 – వ్యవస్థాపక సభ్యుడు |
బ్రెజిల్ | 1999 – వ్యవస్థాపక సభ్యుడు |
కెనడా | 1999 – వ్యవస్థాపక సభ్యుడు |
చైనా | 1999 – వ్యవస్థాపక సభ్యుడు |
ఫ్రాన్స్ | 1999 – వ్యవస్థాపక సభ్యుడు |
జర్మనీ | 1999 – వ్యవస్థాపక సభ్యుడు |
భారతదేశం | 1999 – వ్యవస్థాపక సభ్యుడు |
ఇండోనేషియా | 1999 – వ్యవస్థాపక సభ్యుడు |
ఇటలీ | 1999 – వ్యవస్థాపక సభ్యుడు |
జపాన్ | 1999 – వ్యవస్థాపక సభ్యుడు |
మెక్సికో | 1999 – వ్యవస్థాపక సభ్యుడు |
రష్యా | 1999 – వ్యవస్థాపక సభ్యుడు |
సౌదీ అరేబియా | 1999 – వ్యవస్థాపక సభ్యుడు |
దక్షిణాఫ్రికా | 1999 – వ్యవస్థాపక సభ్యుడు |
దక్షిణ కొరియా | 1999 – వ్యవస్థాపక సభ్యుడు |
టర్కియే | 1999 – వ్యవస్థాపక సభ్యుడు |
యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్ | 1999 – వ్యవస్థాపక సభ్యుడు |
అమెరికా | 1999 – వ్యవస్థాపక సభ్యుడు |
యూరోపియన్ యూనియన్ (EU) | 1999 – ప్రారంభ సభ్యుడు |
ఆఫ్రికన్ యూనియన్ (AU) | 2023 – శాశ్వత సభ్యత్వం |
ముఖ్య గమనిక:
జీ-20 నుంచి ఏ దేశాన్నీ తొలగించలేదు.
2023 సెప్టెంబర్ 9న న్యూఢిల్లీలో జరిగిన జీ-20 శిఖరాగ్ర సమావేశంలో ఆఫ్రికన్ యూనియన్‌కు శాశ్వత సభ్యత్వం కల్పించారు.
AU చేరడంతో జీ-20 సభ్యుల సంఖ్య 20 నుంచి 21కు పెరిగింది.
స్పెయిన్ వంటి దేశాలు కొన్ని సమావేశాలకు శాశ్వత అతిథులుగా ఆహ్వానించబడతాయి. అవి జీ-20 శాశ్వత సభ్యులు కావు.
🏛️ 2025 సమావేశం – ముఖ్య వివరాలు
సమావేశం: 20వ జీ-20 దేశాధినేతల శిఖరాగ్ర సమావేశం.
తేదీలు: 22–23 నవంబర్ 2025.
వేదిక: జోహన్నెస్‌బర్గ్, దక్షిణాఫ్రికా.
ఆతిథ్య దేశం: దక్షిణాఫ్రికా.
అధ్యక్షుడు: సిరిల్ రామఫోసా.
ఇతివృత్తం: Solidarity, Equality and Sustainability.
ప్రత్యేకత: ఆఫ్రికా ఖండంలో జరిగిన తొలి జీ-20 శిఖరాగ్ర సమావేశం.
🎯 దక్షిణాఫ్రికా అధ్యక్షత – ప్రధాన ప్రాధాన్యతలు
దక్షిణాఫ్రికా అధ్యక్షతలో ప్రపంచ దేశాలు ప్రధానంగా నాలుగు అంశాలపై దృష్టి సారించాయి:
విపత్తుల నిర్వహణ: ప్రకృతి వైపరీత్యాలను ఎదుర్కొనే సామర్థ్యాన్ని పెంపొందించడం, విపత్తుల నుంచి త్వరగా కోలుకునే వ్యవస్థలను అభివృద్ధి చేయడం.
రుణ స్థిరత్వం: తక్కువ ఆదాయ దేశాలపై ఉన్న అప్పుల భారాన్ని తగ్గించేందుకు చర్యలు.
న్యాయమైన ఇంధన మార్పు: స్వచ్ఛమైన ఇంధన వనరుల వైపు మారడానికి అవసరమైన పెట్టుబడులు, ఆర్థిక సహాయం సమకూర్చడం.
వ్యూహాత్మక ఖనిజాలు: కీలక ఖనిజ వనరులను సమగ్ర అభివృద్ధి, పారిశ్రామిక వృద్ధికి ఉపయోగించడం.
🌱 సమావేశంలో చర్చించిన ఇతర అంశాలు
ఆహార భద్రత, పోషకాహారం.
కృత్రిమ మేధస్సు (AI), డేటా పాలన.
వాతావరణ మార్పులు, విపత్తుల ప్రభావం.
అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాల ఆర్థిక వృద్ధి.
ఉపాధి కల్పన, అసమానతల తగ్గింపు.
ఆఫ్రికా దేశాల అభివృద్ధి, పెట్టుబడులు, వాణిజ్యం.
📜 జోహన్నెస్‌బర్గ్ నాయకుల ప్రకటన
2025 నవంబర్ 22న జీ-20 నాయకుల ప్రకటనను ఆమోదించారు. ఈ ప్రకటనలో ప్రధానంగా:
ప్రపంచ సమస్యలను పరిష్కరించేందుకు బహుళపక్ష సహకారాన్ని బలోపేతం చేయడం.
పేదరికం, అసమానతలను తగ్గించడం.
అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాల రుణ సమస్యలపై సహకారం.
వాతావరణ మార్పులను ఎదుర్కోవడం, స్వచ్ఛ ఇంధన మార్పుకు ఆర్థిక సహాయం.
ఆఫ్రికా అభివృద్ధి, పెట్టుబడులు, కీలక ఖనిజాల వినియోగంపై సహకారం.
సామాజిక భద్రతా వ్యవస్థలను బలోపేతం చేయడం.
ప్రత్యేక గమనిక: అమెరికా ఈ శిఖరాగ్ర సమావేశానికి హాజరుకాలేదు. అర్జెంటీనా నాయకుల ప్రకటనకు మద్దతు ఇవ్వలేదు. అయినప్పటికీ, సమావేశం ప్రారంభ రోజునే ప్రకటనను ఆమోదించారు.
🌐 గత జీ-20 శిఖరాగ్ర సమావేశాలు – సంక్షిప్తంగా
సంవత్సరం | ఆతిథ్య దేశం | నగరం |
|---|---|---|
2025 | దక్షిణాఫ్రికా | జోహన్నెస్‌బర్గ్ |
2024 | బ్రెజిల్ | రియో డి జనీరో |
2023 | భారత్ | న్యూఢిల్లీ |
2022 | ఇండోనేషియా | బాలీ |
2021 | ఇటలీ | రోమ్ |
2020 | సౌదీ అరేబియా | వర్చువల్ సమావేశం |
2019 | జపాన్ | ఒసాకా |
2018 | అర్జెంటీనా | బ్యూనస్ ఎయిర్స్ |
2017 | జర్మనీ | హాంబర్గ్ |
2016 | చైనా | హాంగ్‌జౌ |
భారత్‌కు ప్రత్యేకత: 2023లో న్యూఢిల్లీలో జరిగిన జీ-20 శిఖరాగ్ర సమావేశానికి భారత్ ఆతిథ్యం ఇచ్చింది. దాని ఇతివృత్తం “వసుధైవ కుటుంబకం – One Earth, One Family, One Future”.
📌 ముఖ్యమైన అంశాలు
జీ-20 ఏర్పడిన సంవత్సరం: 1999.
దేశాధినేతల స్థాయి శిఖరాగ్ర సమావేశాలు ప్రారంభం: 2008.
ప్రస్తుత సభ్యుల సంఖ్య: 21 (19 దేశాలు + EU + AU).
2025 సమావేశం ఎన్నవది? 20వ శిఖరాగ్ర సమావేశం.
2025 ఆతిథ్య దేశం: దక్షిణాఫ్రికా.
వేదిక: జోహన్నెస్‌బర్గ్.
తేదీలు: 22–23 నవంబర్ 2025.
దక్షిణాఫ్రికా అధ్యక్షుడు: సిరిల్ రామఫోసా.
ఇతివృత్తం: Solidarity, Equality and Sustainability.
ఆఫ్రికాలో తొలి జీ-20 శిఖరాగ్ర సమావేశం: 2025.
2024 సమావేశం: రియో డి జనీరో, బ్రెజిల్.
2023 సమావేశం: న్యూఢిల్లీ, భారత్.
2026 జీ-20 అధ్యక్ష దేశం: అమెరికా.
2027 జీ-20 అధ్యక్ష దేశం: యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్.
No comments:
Post a Comment